İranın İsfahan İnqilab Məhkəməsinin 1-ci şöbəsi 2026-cı ilin yanvarında keçirilən etirazlarla bağlı saxlanılan 16 nəfər barəsində hökm çıxarıb. İş “İsfahan Şohəda meydanı işi” kimi tanınır.

İnsan Haqları Fəalları Agentliyinin (HRANA) məlumatına görə, Taraneh Rəhimi, Navid Elyasi, Əbülfəzl Dadqostar, Mehdi Mənsuri, Əhmədrza Səidi, Mehrdad Boveyri, Məhəmmədməhdi Əsədi, Armin Qulami, Parsa Cəfəri və Mehdi Cəfəri (Xosrəvi) ölüm cəzası və əlavə olaraq 11 il müddətinə azadlıqdan məhrumetmə cəzasına məhkum ediliblər.

Romina Rəhimi və Milad Boveyri hər biri 36 il, Hamed Mehralian 26 il, Setayesh Səidi, Səccad Abedi və Əli Boveyri isə hər biri 16 il həbs cəzası alıb.

Beləliklə, iş üzrə 16 təqsirləndirilən şəxsə verilən həbs cəzalarının ümumi müddəti 256 il təşkil edir. Qərarlar məhkəmənin ilkin instansiyası tərəfindən çıxarılıb.

İş üzrə ciddi suallar qalır

“İsfahan Şohəda meydanı işi” 2026-cı ilin yanvarında İsfahanın Şohəda meydanı və ətrafında baş verən etirazlarla əlaqədar açılıb. Həmin hadisələr zamanı iki nəfərin öldüyü bildirilir. Onlardan birinin İran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusunun (SEPAH) üzvü, digərinin isə evsiz vətəndaş olduğu qeyd olunur.

Hadisələrdən sonra 16 nəfər saxlanılıb və onlara “Allaha qarşı düşmənçilik” (moharebeh), ictimai əmlakın məhv edilməsi, toplaşmaq və əlbir olmaq, həmçinin rejim əleyhinə təbliğat aparmaq kimi ittihamlar irəli sürülüb.

HRANA-nın məlumatına görə, məhkəmə prosesi zamanı müdafiə tərəfinin iş materiallarının əhəmiyyətli hissəsinə çıxışı olmayıb və vəkillər sənədləri və sübutları araşdırmaq üçün kifayət qədər vaxt verilmədiyini bildiriblər.

Məhkəmədə təqsirləndirilən şəxslərdən Əhmədrza Səidi dindirmə zamanı işgəncəyə məruz qaldığını iddia edib. O, istintaq əməkdaşının elektrik cərəyanı cihazından istifadə edərək boyun və cinsiyyət nahiyəsinə xəsarət yetirdiyini bildirib. Bu iddia ilə bağlı ayrıca araşdırmanın başlanıb-başlanmadığı isə məlum deyil.

Digər tərəfdən, hadisələr zamanı ölən iki şəxsin ölümü ilə təqsirləndirilən şəxslər arasında konkret əlaqənin olub-olmaması da açıq sual olaraq qalır. HRANA bildirir ki, 16 nəfər barəsindəki ittiham aktında həmin şəxslərin ölümləri ilə bağlı konkret ittiham yer almayıb.

Mənbənin məlumatına görə, məhkəmə iclasında onların iki ölüm hadisəsində iştirakını birbaşa təsdiqləyən sübutlar da təqdim edilməyib.

Qadın təqsirləndirilən şəxslərin hazırda Dövlətabad həbsxanasında, kişilərin isə İsfahandakı Dəstgerd həbsxanasında saxlanıldığı bildirilir.