Çin son illərdə raket istehsalını görünməmiş sürətlə artırır. Xi Jinping hakimiyyətə gəldikdən sonra Pekin raket proqramını ölkənin əsas strateji dayaqlarından birinə çevirib. “Bloomberg”in araşdırmasına görə, 2025-ci ildə Çin gizli raket sənayesinin inkişafını daha da sürətləndirərək onu həm hərbi gücün, həm də böyük iqtisadi gəlirlərin mənbəyinə çevirib.
Araşdırma göstərir ki, Çində raket sənayesi üçün vacib komponentlər istehsal edən açıq səhmdar şirkətlərin sayı 81-ə çatıb. Bu göstərici 2013-cü illə müqayisədə iki dəfədən çox artım deməkdir. Həmin müəssisələrin təxminən 40 faizi son illərdə rekord gəlir əldə etdiklərini açıqlayıb. Bu isə Çin iqtisadiyyatındakı ümumi yavaşlamaya baxmayaraq baş verir.

Çinin raket sənayesi ilə bağlı şirkətlərinin ümumi satış həcmi 189 milyard yuan (təxminən 28 milyard dollar) təşkil edib. Bu, əvvəlki illə müqayisədə 20 faiz çoxdur. Xüsusilə ballistik və qanadlı raketlər üçün infraqırmızı sensorlar, optik naviqasiya sistemləri, “stealth” örtükləri və yüksək dəqiqlikli hesablama komponentləri istehsal edən şirkətlər sürətlə böyüyür.

Mütəxəssislər hesab edirlər ki, bu genişlənmə son illərdə dünyada artan silahlanma yarışının nəticəsidir. Müxtəlif müharibələr və ABŞ silah ehtiyatlarının azalması fonunda Çin öz raket potensialını strateji üstünlük vasitəsinə çevirir. Pekin bununla həm Taiwan üzərində təzyiq imkanlarını artırmağa, həm də Hind-Sakit okean regionunda mövqelərini gücləndirməyə çalışır.
Hazırda Çin arsenalına daxil olan “Dongfeng” seriyalı raketlər – DF-21D, DF-26 və qitələrarası DF-41 – regional və qlobal hədəfləri vurmaq qabiliyyətinə malikdir. Bu raketlərin ABŞ hərbi bazalarını belə hədəf ala biləcəyi bildirilir.

Çinin raket sistemində yalnız dövlət nəhəngləri olan China Aerospace Science and Industry Corporation və China Aerospace Science and Technology Corporation deyil, özəl texnologiya şirkətləri də mühüm rol oynayır. Onların arasında infraqırmızı sensorlar istehsal edən Wuhan Guide Infrared, optik giroskoplar hazırlayan Yangtze Optical Electronic və raketlər üçün radiouducu örtüklər yaradan Chengdu Jiachi Electronic Technology var.

Bu şirkətlərin bir çoxu əvvəllər mülki sektorda fəaliyyət göstərsə də, Si Cinpinin mülki və hərbi texnologiyaların birləşdirilməsi siyasəti nəticəsində müdafiə sənayesinin bir hissəsinə çevrilib.

Ekspertlərin fikrincə, Çin artıq sadəcə hərbi sənaye qurmur. Pekin raketləri həm müdafiə vasitəsi, həm də qlobal siyasi təsir aləti kimi istifadə edən yeni “müharibə iqtisadiyyatı” formalaşdırır.
ABŞ və müttəfiqləri isə Çinin xüsusilə Asiya regionunda potensial hərbi qarşıdurmalarda ciddi üstünlük qazana biləcəyindən narahatdırlar.

Beləliklə, Çinin gizli raket proqramı artıq yalnız hərbi layihə deyil, həm də ölkənin ən böyük sənaye və iqtisadi güclərindən birinə çevrilərək yeni dünya balansının formalaşmasına təsir göstərir.